Sửa lỗi font tiếng Việt trong Excel và file CSV

Bảng lương, danh sách khách hàng hay báo cáo cũ mở ra toàn chữ lạ? Thường có hai nguyên nhân: dữ liệu được gõ bằng font TCVN3 hoặc VNI, hoặc file CSV UTF-8 bị Excel đọc sai bảng mã.

Hỗ trợ văn bản và các file sau:

  • CSV
  • TXT
  • JSON
  • XML
  • SRT
  • VTT
  • SMI
  • TSV
  • MD
  • HTML
  • SQL
  • LOG

Ví dụ file xuất từ Excel, bản sao cơ sở dữ liệu, phụ đề hoặc mã nguồn trang web.

Sửa lỗi

  1. Kéo file vào hoặc dán văn bản
  2. Tự động sửa
  3. Sao chép hoặc tải về
hoặc kéo file vào đây
  • Không tải lên. File được sửa ngay trong trình duyệt và không rời khỏi thiết bị của bạn.

  • Máy chủ tại EU. Mojibuster chạy trên máy chủ ở Phần Lan (EU), vì vậy Quy định chung về bảo vệ dữ liệu (GDPR) được áp dụng. Toàn văn GDPR (EUR-Lex, tiếng Anh)

Nguyên nhân 1: dữ liệu gõ bằng font cũ

Nhiều bảng tính được tạo từ trước khi Unicode phổ biến, với font .VnTime hoặc VNI-Times. Trên máy không có các font này, Excel hiện NguyÔn V¨n An hoặc Nguyeãn Vaên An thay vì Nguyễn Văn An.

Danh sách khách hàng gõ bằng font TCVN3

Lỗi font

Hä tªn,Sè ®iÖn tho¹i
NguyÔn V¨n An,0901234567

Unicode

Họ tên,Số điện thoại
Nguyễn Văn An,0901234567

Cách sửa: lưu bảng tính dưới dạng CSV, kéo file vào ô phía trên, rồi mở file kết quả trong Excel và đổi font sang Arial hoặc Times New Roman. Với văn bản Word, xem chuyển font TCVN3, VNI sang Unicode.

Nguyên nhân 2: Excel đọc sai file CSV UTF-8

Khi mở file CSV bằng cách nhấp đúp, Excel dùng bảng mã mặc định của Windows. File UTF-8 không có BOM (dấu hiệu nhận biết UTF-8) sẽ hiện thành Nguyá»…n thay vì Nguyễn. Xem thêm vì sao chữ bị lỗi font.

  1. Kéo file CSV vào ô phía trên. Mojibuster sửa các ký tự bị lỗi.
  2. Giữ tùy chọn Lưu kèm BOM (mặc định bật cho file CSV).
  3. Tải file về và nhấp đúp để mở trong Excel.

Hoặc nhập file bằng hộp thoại của Excel

  1. Mở một bảng tính trống, chọn Dữ liệu → Từ Văn bản/CSV và chọn file.
  2. Ở ô Nguồn tệp, chọn 65001: Unicode (UTF-8). Bản xem trước sẽ hiện đúng chữ có dấu ngay.
  3. Nếu mọi dữ liệu nằm chung một cột, hãy đổi dấu phân cách (dấu phẩy hoặc dấu chấm phẩy).
  4. Bấm Tải. Excel giữ nguyên số điện thoại, mã số và ngày tháng như trong bản xem trước.

Google Sheets và LibreOffice

  • Google Sheets: chọn Tệp → Nhập rồi tải file CSV lên. Google Sheets luôn đọc file theo UTF-8, nên file CSV UTF-8 hiện đúng mà không cần BOM. Nhưng dữ liệu gõ bằng TCVN3 hay VNI vẫn bị lỗi font, vì đó là lỗi của chính dữ liệu.
  • LibreOffice Calc: khi mở file CSV, hộp thoại nhập cho chọn bộ ký tự. Chọn Unicode (UTF-8) và kiểm tra bản xem trước trước khi bấm OK.

Lưu file CSV từ Excel sao cho không mất dấu

Trong Lưu thành, hãy chọn định dạng CSV UTF-8 thay vì CSV thường. Định dạng CSV thường dùng bảng mã cũ của Windows: chữ có dấu có thể biến thành ? và không lấy lại được. Phần mềm kế toán, website bán hàng và Google Sheets đều đọc CSV UTF-8 tốt.

Unicode tổ hợp và Unicode dựng sẵn

Chữ ế có thể được lưu bằng một ký tự (Unicode dựng sẵn) hoặc bằng chữ e kèm hai dấu riêng (Unicode tổ hợp). Trên màn hình hai cách trông giống hệt nhau. Nhưng với Excel, đó là hai chuỗi khác nhau: VLOOKUP không tìm thấy, bộ lọc và sắp xếp cho kết quả lạ.

Dữ liệu tổ hợp thường đến từ máy Mac, từ biểu mẫu trên web hoặc từ bộ gõ đặt bảng mã Unicode tổ hợp. Khi bạn kéo file CSV vào Mojibuster, mọi chữ tổ hợp được gộp thành Unicode dựng sẵn, dạng mà Excel và hầu hết phần mềm Việt Nam mong đợi.

Cách phòng tránh

  • Gõ dữ liệu mới bằng Unicode dựng sẵn và font Unicode như Arial, Times New Roman hoặc Calibri.
  • Khi xuất CSV từ phần mềm khác, chọn UTF-8 nếu có tùy chọn này.
  • Mở file CSV lạ bằng Từ Văn bản/CSV thay vì nhấp đúp.
  • Đừng lưu đè file đang hiện ký tự lạ: hãy sửa trước, rồi mới lưu.

Câu hỏi thường gặp

Sửa trực tiếp file .xlsx được không?

Chưa được. Hãy lưu bảng tính dưới dạng CSV trong Excel, sửa bằng Mojibuster, rồi mở lại trong Excel.

Vì sao VLOOKUP không tìm thấy tên dù gõ đúng?

Thường là do một bên dùng Unicode tổ hợp, bên kia dùng Unicode dựng sẵn. Lưu bảng tính thành CSV, kéo vào Mojibuster rồi mở lại: mọi chữ sẽ ở dạng dựng sẵn và khớp nhau.

Vì sao Google Sheets mở đúng mà Excel lại lỗi?

Google Sheets luôn đọc CSV theo UTF-8. Excel chỉ làm vậy khi file có BOM hoặc khi bạn nhập qua Từ Văn bản/CSV. File của bạn không hỏng.

BOM là gì?

Là 3 byte ở đầu file, báo cho Excel biết file này dùng UTF-8. Nếu bạn mở file bằng Notepad++, xem hướng dẫn Notepad++; với script thì có hướng dẫn PowerShell.

Dữ liệu khách hàng có an toàn không?

Có. File được xử lý trong trình duyệt và không được gửi đến bất kỳ máy chủ nào.

Hướng dẫn khác